Τα Δαιμόνια στο ρέμα
Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης (1851–1911), 1903
Ένα παιδί παρασύρεται από μια αφηνιασμένη φοράδα κι ύστερα χάνεται σ’ ένα ρέμα γεμάτο στοιχειά. Ο Παπαδιαμάντης στα πιο συναρπαστικά και τρυφερά του. Η αφήγηση κινείται με λυρική φωνή από την παιδική περιπέτεια στον φόβο και το δέος, κρατώντας μαζί την τρυφερότητα και την πίστη.
Ατμόσφαιρα: θαυμασμός, φόβος και τρυφερότητα. Μιλά για την πίστη, τη φύση και την ελευθερία.
Σε ποιον ταιριάζει
Μπορεί να σου αρέσει αν σε τραβούν οι παλιές ιστορίες με τη φύση, τα στοιχειά και μια ήρεμη, θρησκευτική ματιά. Η γλώσσα του αποσπάσματος είναι παλαιότερη και πιο επίσημη από τα σημερινά ελληνικά, κάτι που μπορεί να κάνει την ανάγνωση απαιτητική.
Γιατί να το διαβάσεις
Μια καλή αφορμή να γνωρίσεις τον Παπαδιαμάντη μέσα από μια ιστορία που συνδυάζει κίνδυνο, θαυμασμό για τη φύση και τρυφερότητα προς ένα παιδί.
Σελίδες από το βιβλίο
Κάποιος που ξέρει τι έκανες το πρωί και τι έπρεπε να κάνεις.
Μ’ εκάλεσεν ονομαστί, και είπε: ― Πώς ήλθες εδώ, τέκνον; ― Έχασα το δρόμο, απήντησα εγώ. Ο γέρων έσεισε την κεφαλήν. ― Έτσι χάνουν τον δρόμον τους, είπεν, όσοι δεν ηξεύρουν πόθεν έρχονται και πού πηγαίνουν. Μήπως σ’ έστειλαν πουθενά εις υπηρεσίαν και λέγεις έχασα τον δρόμον; Διατί δεν έκαμες υπακοήν; Δεν σου είπεν ο πατήρ σου ότι έπρεπε να μείνης εκεί μέχρι τέλους της λειτουργίας; Διατί έφυγες; Δεν ήξευρα τι να του πω. Δεν μου ήρχετο μάλιστα να τον ερωτήσω πώς το ηξεύρει. ― Και δεν σου έφθανεν ο κίνδυνος που έτρεξες να σε σκοτώση η φοράδα, σήμερον το πρωί; Δεν έπρεπεν να σωφρονισθής; ― Α! ήσουν αντίκρυ και μ’ έβλεπες; είπα εγώ, μη γνωρίζων τι άλλο να είπω. ― Ημείς τα βλέπομεν, είπε παραδόξως εκείνος. Εγώ είμαι ο Χαιρήμων μοναχός, διά τον οποίον σού διηγείτο προχθές ο πατήρ σου. Δεν εσκεπτόμην τίποτε. Όταν ένα παιδί ανακαλύπτει πως του αρέσει να τρέμουν οι μεγάλοι γι’ αυτό.
Δεν ενθυμούμαι πλέον τί ησθανόμην, ο φόβος τον οποίον εδοκίμαζα, μετείχε θελγήτρου τινός, και δεν με παρέλυε. Μου ήρεσκε το χοροπήδημα εκείνο επάνω στο σαμάρι, και μ’ έτερπον καθ’ υπερβολήν αι εναγώνιοι κραυγαί των γυναικών. Ο πατήρ μου, έκφρων, έτρεχε, φορών μόνον το ζωστικόν του, ασκεπής την κεφαλήν, με την κόμην ανεμίζουσαν. Ω, επίστευε τάχα ότι ήμην άξιος τόσης μερίμνης; Κ’ εκολακευόμην ότι ήμην πράγμα πολύτιμον, φευ, της πλάνης! Οι γυναίκες με τις μεγάλες ποδιές που γλιτώνουν κρυφά τα παιδιά από την τιμωρία.
Δεν ενόησα πώς εξύπνησα, ούτε ιδέαν είχον αν είχ’ αποκοιμηθή. Ευρέθην έχων ανοικτούς οφθαλμούς. Βαθύ, άρρητον άρωμα, ωσάν απ’ όλα τα θυμάρια, τας μυρσίνας, και τ’ άγρια άνθη του βουνού, μαζευμένα εις ένα σωρόν, μου ήρχετο εις τους μυκτήρας. Πλησίον μου ίσταντο αι δύο γυναίκες, αι οποίαι από πολλού μ’ εζήτουσαν. Ήτο μεσημβρία ήδη κ’ εγώ από πέντε ωρών έλειπα από τον περίβολον του ναΐσκου, όπου ευρίσκετο ο πατήρ μου. ― Αχ! άπονε, απόκοτε, είπεν η μία των δύο γυναικών. Πήγες με τα παλιόπαιδα κ’ εγύριζες στα χαμένα! ― Και σ’ αφήσανε κ’ εχάθηκες μες στο ρέμα. Κ’ εκρύφτηκαν απ’ το πρόσωπο του πατέρα σου. Κ’ εμάς μας είπαν πως δεν σε είδαν! ― Τώρα, πώς θα γλυτώσης το ξύλο; είπεν η πρώτη. Μ’ όλο το δίκιο, σου πρέπει να τις φας... ― Σιώπα συ, είπεν η άλλη. Έλα κ’ εμείς θα σε γλυτώσουμε. Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης.Ο Παπαδιαμάντης έζησε τα περισσότερα χρόνια της ενήλικης ζωής του ως φτωχός υπάλληλος και δημοσιογράφος στην Αθήνα. Έγραψε γύρω στα διακόσια διηγήματα σε νοικιασμένα δωμάτια και αρνήθηκε προξενιά και λογοτεχνικές τιμές.
Βιβλία με παρόμοια αίσθηση
Περισσότερα βιβλία — Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης
Λαμπριάτικος ψάλτης
Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης, 1912
Ένας ιερέας περιμένει ψάλτη τη νύχτα της Λαμπρής σ’ ένα ξωκλήσι πάνω από τη θάλασσα, ενώ ένας γέροντας που έχει χάσει τον δρόμο του παίρνει λάθος κατεύθυνση στο φως του φεγγαριού.
Θέρος-Έρος
Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης, 1911
Άνοιξη και πείνα, κοπέλες και λύκοι σ’ ένα νησί όπου οι αγροί κοκκινίζουν από παπαρούνες κι ένα κορίτσι διαβάζει τρεις φορές ένα γράμμα.
Στο Χριστό στο Κάστρο
Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης, 1892
Ένας παπάς τάζει να λειτουργήσει τα Χριστούγεννα σ’ έναν έρημο ναό πάνω σ’ έναν βράχο. Για να κρατήσει το τάμα του, πρέπει να διασχίσει με το καΐκι του το πέλαγος μέσα στον βαρύ χειμώνα.
Πού θα το βρεις
Από κάποιους από αυτούς τους συνδέσμους παίρνουμε μια μικρή προμήθεια, χωρίς επιπλέον κόστος για σένα. Έτσι το BookFeed μένει δωρεάν.
Ερωτήσεις αναγνωστών
- Μου ταιριάζει το «Τα Δαιμόνια στο ρέμα»;
- Μπορεί να σου αρέσει αν σε τραβούν οι παλιές ιστορίες με τη φύση, τα στοιχειά και μια ήρεμη, θρησκευτική ματιά. Η γλώσσα του αποσπάσματος είναι παλαιότερη και πιο επίσημη από τα σημερινά ελληνικά, κάτι που μπορεί να κάνει την ανάγνωση απαιτητική.
- Πώς είναι το «Τα Δαιμόνια στο ρέμα»;
- Η αφήγηση κινείται με λυρική φωνή από την παιδική περιπέτεια στον φόβο και το δέος, κρατώντας μαζί την τρυφερότητα και την πίστη. Ατμόσφαιρα: θαυμασμός, φόβος και τρυφερότητα. Μιλά για την πίστη, τη φύση και την ελευθερία.
- Τι να διαβάσω μετά το «Τα Δαιμόνια στο ρέμα»;
- Αν σου άρεσε το «Τα Δαιμόνια στο ρέμα», δοκίμασε «Παραμονή Χριστουγέννων» (Αχιλλέας Παράσχος), «Η ζωή του Χριστού» (Πηνελόπη Δέλτα) και «Ποιήματα» (Τέλλος Άγρας).
Μια γεύση από τη ροή
Τι βλέπει ένας πιστός σ' έναν ναό που χτίστηκε για άλλους θεούς.
Ἐταξειδέψαν σὲ πολλὰ τοῦ κόσμου ἀκόμη μέρη· ὅλη τὴ νύχτα Δάσκαλος καὶ Μαθητὴς γυρνοῦσε καὶ τόσους πόνους τοῦ Χριστοῦ ἐγιάτρεψε τὸ χέρι! Καὶ στὴν Ἑλλάδα βρέθηκε ποὺ τόσο ἀγαποῦσε· γιατὶ μονάχα ὁ Σταυρὸς καὶ τὸ δικό της χέρι, αὐτὰ τὰ δύο ἐδείξανε τῆς Βηθλεέμ τ’ ἀστέρι! Εἰς τὴν Ἀθήνα ἔφθασε τὸ ἅγιο τὸ Ζευγάρι· τοῦ Παρθενῶνα ὁ Χριστὸς ἐκύτταξε τὴ χάρι, κ’ εἶπε στὸν Πέτρο, δείχνοντας ἀργὰ τὰ λείψανά του· - Ὁ οὐρανός μου μοναχὰ περνᾷ τὴν εὐμορφιά του· εἴχανε μοῖρα οἱ θεοὶ οἱ ψεύτικοι μεγάλη· ποιὰ ἐκκλησιά μας ἠμπορεῖ μπροστά του νὰ προβάλῃ; Ἄ! καὶ νὰ ἤμουνα ἐκεῖ ὁποῦ ἐθεωροῦσε τὸν Παρθενῶνα καὶ γι’ αὐτὸν στὸν Πέτρο ὡμιλοῦσε.
Παραμονή Χριστουγέννων · Αχιλλέας Παράσχος
Η πιο δύσκολη οδηγία: κρίνε τις πράξεις σου και άσε ήσυχες του άλλου.
Όλη η ομορφιά της διδαχής του Ιησού, και όλη διαφορά με τ’ άλλα κηρύγματα, είναι μέσα σ’ αυτά τα λόγια. Μην κρίνεις, μη δικάζεις τις πράξεις του άλλου· και συγχώρνα. Ποιος από μας δεν έχει ώρες αδυναμίας και δε χρειάζεται την επιείκεια των άλλων; Σπλαχνικός να είσαι για όλους, και αυστηρός μονάχα για τον εαυτό σου. Κρίνε τις δικές σου πράξεις, γιατί αυτές τις ορίζεις και ξέρεις γιατί τις έκανες· μα το γείτονά σου μην τον κρίνεις, γιατί δεν γνωρίζεις την καρδιά του ούτε τις αιτίες των πράξεών του, ώστε να μην καταδικάζεις. Και αν ξέρεις γιατί τις έκανε αυτές τις πράξεις, ακόμα πως τις έκανε για κακό, πάλι συγχώρησέ τον, όπως σε συγχωρεί εσένα ο Θεός.
Η ζωή του Χριστού · Πηνελόπη Δέλτα
Μια δήλωση αγάπης χάνεται μέσα σε αναμνήσεις καλοκαιριού.
Ήθελες κάτι να μου πεις και δεν σου το ρωτούσα, (Το καλοκαίρι είχε σωθεί και τ’ άνθη που αγαπούσα). Ήθελες κάτι να μου πείς και τόχα λησμονήσει. (Τη ρίζα που καθόμαστε -θυμάσαι;- έχουν γκρεμίσει). (Είχε από τότε εντός μου σε φθινόπωρο γυρίσει). Μου είπες, α, ναι! - πως μ’ αγαπάς - μα τόχω λησμονήσει.
Ποιήματα · Τέλλος Άγρας
Διάβασε σελίδες από βιβλία σαν αυτό, μία τη φορά
Συνέχισε στη ροή