Κάιν
Κωνσταντίνος Θεοτόκης (1872–1923), 1913
Ένας βοσκός σκοτώνει τον αδερφό του για το κοπάδι κι ύστερα πρέπει να ζήσει στο ίδιο σπίτι, στο ίδιο χωριό, μέσα στο ίδιο του το δέρμα. Η γραφή μένει λιτή, με λυρικές στιγμές, ενώ ο φόβος και το πένθος σφίγγουν την οικογενειακή ζωή και τη μικρή κοινωνία του χωριού.
Ατμόσφαιρα: φόβος, θλίψη και λαχτάρα. Μιλά για την οικογένεια και την εξουσία.
Σε ποιον ταιριάζει
Μπορεί να σου ταιριάξει αν σε ενδιαφέρουν οι σκοτεινές ιστορίες για την οικογένεια, την ενοχή και την εξουσία, ειπωμένες μέσα από τη ζωή στο χωριό. Η γλώσσα είναι παλιότερη δημοτική, οπότε ορισμένες λέξεις και τύποι μπορεί να θέλουν λίγη προσοχή.
Γιατί να το διαβάσεις
Αξίζει να το διαβάσεις για τον τρόπο που φέρνει την αίσθηση της ηθικής ασφυξίας στη ζωή ενός ελληνικού χωριού, χωρίς να απομακρύνει το βλέμμα από τις συνέπειες της βίας.
Σελίδες από το βιβλίο
Όταν φαντάζεσαι πως όλο το χωριό σε βλέπει σαν φονιά.
Ο Κώστας Λάμπουρας εκοίταξε ολόγυρά του ανταριασμένος. Είχε ακούσει από το στόμα της γυναικός του εκείνην την ίδια φωνή που του μιλούσε από τα βαθύτατα σπλάχνα του, πώς ήξερε τώρα και κείνη της ψυχής του το σάλαγο, τους κρουφούς λογισμούς του; - Και ξάφνως η ανυπόταχτη φαντασιά του τον έκαμε να ιδεί μίαν τρομερήν εικόνα: - Είχε κάμει το φόνο· κι επερνούσε από τη μέση του χωριού του με το ματωμένο μαχαίρι στο χέρι, φεύγοντας τρεχατά, και ο κόσμος όλος τον εκοίταζε περίτρομος κι έστρεφε αλλού το πρόσωπο, προφέροντας με καταφρόνια το καταραμένο τ’ όνομα του πρωτότοκου γιου του πρωτόπλαστου: - «Ο Κάης, ο Κάης!» Από τα τώρα άρχιζε να τον κράζει έτσι η γυναίκα του. Μα ο κόσμος δεν ήξερε τι του ’χε κάμει ο κακός αδερφός· δεν εγνώριζε την αδικία· έβλεπε μοναχά το φόνο κι εκατηγορούσε. Το αίμα αρχίζει να φέγγει και το μαχαίρι πέφτει από τα χέρια του.
Και τώρα η Φωνή εμίλησε πάλε από τα βαθύτατα σπλάχνα του: - «Κάη» του ’πε «το πες και το ’καμες· γέψου το έργο σου». Κι ο φονιάς εσυλλογίστη τρομασμένος πώς να γλιτώσει κι η πρώτη του ιδέα ήτουν να φύγει: ο αδερφός του ήταν ακόμα ζωντανός κι εμπορούσε να μολοήσει όλα· και τότες έβαλε βουλή να τον αποτελειώσει για μία και έτσι να γλιτώσει ο ίδιος από τη ντροπή και την τιμωρία. Έπιασε το μαχαίρι. Μα η ελεεινή θέα του λαβωμένου τον εμπόδισε να φέρει σε τέλος τη σκέψη του, και χωρίς να το θέλει έσβησε το φως. Αλλά τότες του φάνηκε πως οι πληγές που ο ίδιος τες είχε ανοίξει έφεγγαν· πως το αίμα, που έβαφε το κύμα, έφεγγε και κείνο, και το μαχαίρι του ’πεσε από τα χέρια. Η στιγμή που καταλαβαίνεις πως δεν τον είχες ποτέ τόσο του χεριού σου όσο νόμιζες.
«Μου ’φυγε χωρίς να υποψιάζω· ναι, μου το ’χε πει λίγες μέρες οπίσω, αλλά τον άφηνα να λέει· δεν πίστευα να τολμούσε. Α, αν το ’ξερα, δε θα τον άφηνα με κανέναν τρόπο· καλύτερα ή θα σκοτωθούμε, καλύτερα τον έσφαζα! Μα, μ’ εγέλασε. Κι εφανταζόμουνα πως μ’ ελογάριαζε, πως ήταν υποταγμένος στη θέλησή μου, πως τ’ άρεσε να δουλεύει για το σπίτι μας, για τη φαμιλιά! Μου ’ψαλλε κάθε μέρα πως παντρειά δεν ήθελε, κι ο κόσμος έλεγε όλος πως μ’ αγάπουνε· τώρα με μίας άσκωσε κεφάλι, έκαμε ό,τι του κατέβηκε στο μυαλό, ό,τι δεν ήθελα. Και δεν επρόβλεψε τη στενοχώρια που μας προσμένει, μ’ όλο που το ’ξερε πως θα υποφέρουμε, πως εγώ κι η φαμιλιά μου θα υποφέρει· γιατί αυτός βρίσκει και ζει όθε κι αν πάει. Κωνσταντίνος Θεοτόκης.Κερκυραίος κόμης, έγραψε στη δημοτική και μετέφρασε τον Ντοστογιέφσκι και τον Τολστόι· έφερε στην ελληνική ύπαιθρο την ηθική ασφυξία του ρωσικού μυθιστορήματος.
Βιβλία με παρόμοια αίσθηση
Περισσότερα βιβλία — Κωνσταντίνος Θεοτόκης
Η Παντρειά της Σταλαχτής
Κωνσταντίνος Θεοτόκης, 1912
Στ’ αλώνια και στ’ αμπέλια της παλιάς Κέρκυρας, η τιμή μιας κοπέλας κρίνεται από την υπόσχεση ενός πλούσιου, κι όλο το χωριό κοιτάζει.
Η ζωή και ο θάνατος του Καραβέλα
Κωνσταντίνος Θεοτόκης, 1922
Η τελευταία νύχτα της γυναίκας του Θωμά Καραβέλα, δίπλα σ’ ένα λυχνάρι που σβήνει: ένα παράξενο, τρυφερό βιβλίο για την επιθυμία να κρατηθείς στη ζωή.
Η ζωή του χωριού
Κωνσταντίνος Θεοτόκης, 1914
Ένα χωριό της Κέρκυρας, ένας χορός κι ένα μαντίλι που κρίνουν μια ολόκληρη ζωή. Ο Θεοτόκης γράφει για την ελληνική ύπαιθρο χωρίς ίχνος εξωραϊσμού.
Πού θα το βρεις
Από κάποιους από αυτούς τους συνδέσμους παίρνουμε μια μικρή προμήθεια, χωρίς επιπλέον κόστος για σένα. Έτσι το BookFeed μένει δωρεάν.
Ερωτήσεις αναγνωστών
- Μου ταιριάζει το «Κάιν»;
- Μπορεί να σου ταιριάξει αν σε ενδιαφέρουν οι σκοτεινές ιστορίες για την οικογένεια, την ενοχή και την εξουσία, ειπωμένες μέσα από τη ζωή στο χωριό. Η γλώσσα είναι παλιότερη δημοτική, οπότε ορισμένες λέξεις και τύποι μπορεί να θέλουν λίγη προσοχή.
- Πώς είναι το «Κάιν»;
- Η γραφή μένει λιτή, με λυρικές στιγμές, ενώ ο φόβος και το πένθος σφίγγουν την οικογενειακή ζωή και τη μικρή κοινωνία του χωριού. Ατμόσφαιρα: φόβος, θλίψη και λαχτάρα. Μιλά για την οικογένεια και την εξουσία.
- Τι να διαβάσω μετά το «Κάιν»;
- Αν σου άρεσε το «Κάιν», δοκίμασε «Ο πύργος του ακροπόταμου» (Κωσταντίνος Χατζόπουλος), «Η Φόνισσα» (Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης) και «Καλλίτσα» (Αργύρης Εφταλιώτης).
Μια γεύση από τη ροή
Η ζωή σου είναι μια σειρά αποφάσεων ή ένα ποτάμι που σε σέρνει;
Ο Θώμος Κρανιάς άφησε πάντα να κυβερνά το θέλημα της μοίρας. Έτσι πέρασε η ζωή του ίσια με σήμερα· να της αντισταθεί τώρα στα γεράματα μεμιάς, δε γίνεται. Καλοδεχούμενα λοιπόν όσα φέρνει η ώρα. Έχει ο θεός, είναι μεγάλος. Δε θ’ αφήσει να πάει χαμένο το γένος του Κρανιά. Τη θέση του και την υπόληψη εδώ στην πόλη ακόμα δε την έχασε· οι φίλοι θα ξαναβοηθήσουν, η αγορά θα δώσει βερεσέ όσο να ’ρθουνε πάλι βολικά τα πράματα. Αφού η ζωή είναι τέτοια, τι να κάμεις; Δεν μπορείς να την αλλάξεις με το θέλημά σου. Πότε με την αλήθεια θα την περάσεις, πότε με το ψέμα, με τον αέρα της θα πας πάντα. Αυτή είναι η φιλοσοφία του Θώμου Κρανιά.
Ο πύργος του ακροπόταμου · Κωσταντίνος Χατζόπουλος
Ένα χέρι κλείνει το στόμα ενός βρέφους και το δωμάτιο σωπαίνει.
Ἡ φωνὴ τοῦ βρέφους ἐπνίγη. Μίαν χεριὰν ἀκόμη ἐχρειάζετο νὰ κάμῃ ἡ Φραγκογιαννού. Μὲ τὴν ἄλλην χεῖρα, τοῦ ἔσφιξε δυνατὰ τὸν λαιμόν… Εἶτα ἐμάζωξε τὸ λεπτὸν πανίον διὰ νὰ τὸ ρίψῃ πάλιν ἐπάνω τῆς στεφάνης. Ἡ χείρ της προσέκοψεν εἰς τὴν σανίδα, κ᾽ ἔκαμε μικρὸν θόρυβον. Ἡ γραῖα, ἥτις δὲν ἐκοιμᾶτο βαρέως, ἐξύπνησεν. Ἀνετινάχθη, ἐσκίρτησεν. Εἶδε τὴν Φραγκογιαννοὺ ν᾽ ἀποσύρῃ τὴν χεῖρά της καὶ ν᾽ ἀποχωρῇ, ἀνεγειρομένη ἐπὶ τῶν γονάτων, ὀπίσω εἰς τὴν θέσιν της.
Η Φόνισσα · Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης
Μια ζωή μπορεί να μοιάζει ζηλευτή ώσπου να γραφτεί η τελευταία της σελίδα.
Αλλοί σας γενεές θνητών, πως η ζωή σας τίποτε, τίποτε δεν αξίζει! Ποιος τάχα, ποιος θε να ’ν’ αυτός ο ζηλεμένος ο θνητός,που πιότερη ευτυχία φέρει παρ’ όσηνε χρειάζεται ευτυχισμένος να φανή, κι έπειτα στην κακομοιριά να πέση; Τη δική σου πέρνοντας εγώ παράδειγμα την τύχην, δυστυχισμένε Οιδίπου, κανέναν δεν καλοτυχίζω.
Οιδίπους Τύραννος · Σοφοκλής
Διάβασε σελίδες από βιβλία σαν αυτό, μία τη φορά
Συνέχισε στη ροή