Η πτώσις του Αρκαδίου
Ιωάννης Κονδυλάκης (1861–1920), 1900
Το Αρκάδι, όπως το διηγήθηκαν οι ίδιοι οι πολιορκημένοι: όχι μνημείο, αλλά μια βροχερή αυγή, μπαρούτι και συνηθισμένο θάρρος. Η πολιορκία ξεδιπλώνεται με λιτή φωνή και αργό, βαρύ βηματισμό, μέσα σε βροχή, φόβο, πίστη και συνηθισμένο θάρρος.
Ατμόσφαιρα: δέος και θλίψη. Μιλά για τον πόλεμο, την ελευθερία και την πίστη.
Σε ποιον ταιριάζει
Μπορεί να σου αρέσει αν σε ενδιαφέρει η ιστορία του Αρκαδίου όπως τη μετέφεραν επιζώντες, χωρίς να γίνεται απρόσωπο μνημείο. Η γλώσσα της έκδοσης είναι παλαιότερη και μπορεί να απαιτήσει πιο αργή ανάγνωση.
Γιατί να το διαβάσεις
Γραμμένο σαράντα χρόνια μετά την πολιορκία, το μυθιστόρημα δίνει χώρο στις μαρτυρίες και στις ανθρώπινες στιγμές πίσω από ένα ιστορικό γεγονός.
Σελίδες από το βιβλίο
Πώς μοιάζει ένα δωμάτιο γεμάτο ανθρώπους που έχουν όλοι αποφασίσει να πεθάνουν.
Ἀλλὰ κατὰ τὴν νύκτα ἐκείνην καὶ οἱ ἐν τῷ μοναστηρίῳ εἶχον ἐτοιμασθῇ ν’ ἀντιστῶσι μέχρι θανάτου. Δὲν εἶχον πυροβολικὸν αὐτοί, ἀλλ’ εἶχον τὴν δύναμιν τῶν ἀσθενῶν, τὴν εἰς τὸν Θεὸν ἐλπίδα, καὶ εἰς αὐτὴν προσέτρεξαν. Συνελθόντες εἰς τὸν ναὸν ἐδεήθησαν τοῦ Θεοῦ νὰ τοὺς ἐνισχύσῃ εἰς τὸν ἄνισον ἀγῶνα καὶ διατηρήσῃ μέχρι τέλους τὴν εὐψυχίαν αὐτῶν, ἵνα ἀκλόνητοι, ὡς μάρτυρες, ἀποθάνωσιν ὑπὲρ πίστεως καὶ πατρίδος. Ἔπειτα ἐζήτησαν παρ’ ἀλλήλων συγχώρησιν καὶ προσελθόντες ἐκοινώνησαν τῶν ἀχράντων μυστηρίων ἀπὸ τὰς χεῖρας τοῦ ἡγουμένου Γαβριήλ. Τὶς δύναται νὰ περιγράψῃ τὸ μεγαλεῖον τῶν στιγμῶν ἐκείνων ἐν τῇ ἠρεμίᾳ τοῦ βροχεροῦ καὶ ὀμιχλώδους ὄρθρου; Ἀνὴρ ἐπιζήσας ἐκ τῶν ἐν Ἀρκαδίῳ τότε εὑρεθέντων μοῦ διηγεῖται ὅτι κάτι τί ἐκ τοῦ ἄλλου κόσμου ὑπῆρχεν εἰς τὰ πρόσωπα ὅλων. Γαλήνη μαρτυρικὴ, ἡ ἁγία καὶ φοβερὰ συγχρόνως γαλήνη τῆς αὐταπαρνήσεως τοὺς μετεμόρφωνε. Ξαναστήνει το λάβαρο ώσπου δεν μένει κοντάρι να το βαστάξει.
Αἱ γυναῖκες καὶ κατὰ τὰς δύο φοβερὰς ἡμέρας ἔδειξαν μεγάλην εὐψυχίαν, κομίζουσαι πολεμοφόδια, ὕδωρ καὶ τροφὴν εἰς τοὺς ἐπὶ τῶν τειχῶν πολεμιστάς. Διεκρίθη δὲ ἰδίως ἡ Χαρίκλεια Δασκαλάκη, ἥτις [...]οῦσα ἀπὸ τῆς μιᾶς πλευρᾶς εἰς τὴν ἄλλην, ἐδείκνυεν ἀπα[...]ιγμάτιστον ἀφοβίαν. Ἐπὶ τοῦ τείχους ἐκυμάτιζεν ἡ σημαία τοῦ υἱοῦ της. Καὶ ἐπειδὴ ἔπιπτε, κοπτομένου ὑπὸ τῶν σφαιρῶν τοῦ κοντοῦ της, δὲν παρέλειπεν ἑκάστοτε ν’ ἀναβαίνῃ καὶ τὴν ἐπανορθώνῃ, ἕως οὗ ἐπὶ τέλους τὸ ξύλον κατεστράφη καὶ τότε διπλώσασα τὴν σημαίαν, τὴν ἐφύλαξεν εἰς τὸν κόλπον της. Δύο είδη φωτός στον ίδιο ουρανό: οι πυροβολισμοί και τ’ αστέρια που πέφτουν.
Ὁ Μουσταφὰς ἀνέβαλε τὴν τελευταίαν ἕφοδον διὰ τὴν ἐπιοῦσαν. Ἀλλ’ οἱ πολιορκούμενοι περιμένοντες ἀπὸ στιγμῆς εἰς στιγμὴν ἐπίθεσιν, ἔμειναν ἀγρυπνοῦντες ἐπὶ τῶν θέσεων αὐτῶν, ξεθεώμενοι ἐκ τῆς μακρᾶς ἀϋπνίας καὶ τῆς κοπώσεως. Οἱ δὲ Τοῦρκοι, διὰ να μὴ τοὺς ἀφήσουν νὰ ἠσυχάσουν, ἐξηκολούθουν ἀρεὸν πυροβολισμὸν καθ’ ὅλην τὴν νύκτα. Ὡς ἐὰν δὲ ἀντανεκλῶντο εἰς τὸν οὐρανὸν τὰ διασταυρούμενα πυρά, ἄπειρον πλῆθος διαττόντων ἄστρων διέτρεχε κατὰ παντοίας διευθύνσεις τὸ στερέωμα. Ιωάννης Κονδυλάκης.Ο Κονδυλάκης έγραψε την ιστορία του Αρκαδίου το 1900, σαράντα χρόνια μετά, βασισμένος σε μαρτυρίες επιζώντων — ανάμεσά τους και ενός παπά που είχε βρεθεί μέσα στη μονή.
Βιβλία με παρόμοια αίσθηση
Πού θα το βρεις
Από κάποιους από αυτούς τους συνδέσμους παίρνουμε μια μικρή προμήθεια, χωρίς επιπλέον κόστος για σένα. Έτσι το BookFeed μένει δωρεάν.
Ερωτήσεις αναγνωστών
- Μου ταιριάζει το «Η πτώσις του Αρκαδίου»;
- Μπορεί να σου αρέσει αν σε ενδιαφέρει η ιστορία του Αρκαδίου όπως τη μετέφεραν επιζώντες, χωρίς να γίνεται απρόσωπο μνημείο. Η γλώσσα της έκδοσης είναι παλαιότερη και μπορεί να απαιτήσει πιο αργή ανάγνωση.
- Πώς είναι το «Η πτώσις του Αρκαδίου»;
- Η πολιορκία ξεδιπλώνεται με λιτή φωνή και αργό, βαρύ βηματισμό, μέσα σε βροχή, φόβο, πίστη και συνηθισμένο θάρρος. Ατμόσφαιρα: δέος και θλίψη. Μιλά για τον πόλεμο, την ελευθερία και την πίστη.
- Τι να διαβάσω μετά το «Η πτώσις του Αρκαδίου»;
- Αν σου άρεσε το «Η πτώσις του Αρκαδίου», δοκίμασε «Αθανάσης Διάκος» (Αριστοτέλης Βαλαωρίτης), «Απομνημονεύματα περί του γαλατικού πολέμου» (Ιούλιος Καίσαρ) και «Οι Ελεύθεροι Πολιορκημένοι» (Διονύσιος Σολωμός).
Μια γεύση από τη ροή
Ό,τι μαθαίνει ένα παιδί να ζητά από τον Θεό μπορεί να γίνει όλη του η ζωή.
«Ὅταν ἡ μαύρ᾿ ἡ μάνα μου, ἐμπρὸς σὲ μίαν εἰκόνα, Πλάστη μου, μ᾿ ἐγονάτιζε μὲ σταυρωτὰ τὰ χέρια καὶ μώλεγε νὰ δεηθῶ γιὰ κειοὺς ποὺ τὸ χειμῶνα σὰ λύκοι ἐτρέχαν στὰ βουνά, μὲ χιόνια, μ᾿ ἀγριοκαίρια γιὰ νὰ μὴ ζοῦνε στὸ ζυγό, ἔνοιωθα τὴ φωνή μου, νὰ ξεψυχάει στὰ χείλη μου. ἐσπάραζε ἡ καρδιά μου, μοῦ ἐτρέμανε τὰ γόνατα, σὰν νἄθελε ἡ ψυχή μου νὰ φύγῃ μὲ τὴ δέηση ἀπὸ τὰ σωθικά μου. Ὕστερα μὤλεγε κρυφὰ νὰ σοῦ ζητῶ τὴ χάρη νὰ μ᾿ ἀξιώσῃς μία φορὰ ἕνα σπαθὶ νὰ ζώσω καὶ νὰ μὴν ἔρθῃ ὁ θάνατος νὰ μ᾿ εὕρῃ, νὰ μὲ πάρῃ πρὶν πολεμήσω ἐλεύθερος, γιὰ σὲ πρὶν τὸ ματώσω. Πατέρα παντοδύναμε! Ἄκουσες τὴν εὐχή μου.
Αθανάσης Διάκος · Αριστοτέλης Βαλαωρίτης
Οι εχθροί γέλασαν με τον μικρό πύργο των Ρωμαίων. Ύστερα τον είδαν να κινείται.
Ὡς δὲ προσαχθεισῶν τῶν στοῶν καὶ χώματος ἀνεγερθέντος εἶδον μακρὰν πύργον ἀνιδρυόμενον, τὸ μὲν πρῶτον κατεγέλων ἐκ τοῦ τείχους καὶ ἔσκωπτον διὰ λόγων, ὅτι τηλικαύτη μηχανὴ ἀπὸ τοσαύτης ἀποστάσεως ἀνηγείρετο: διὰ ποίων ἆρα χειρῶν ἢ διὰ ποίων δυνάμεων ἀνθρωπάρια μάλιστα τηλικαῦτα τὸ μέγεθος (διότι εἰς ἄνδρας Γαλάτας ὡς ἐκ τοῦ μεγέθους τῶν σωμάτων αὑτῶν ἡ βραχύτης ἡμῶν φαίνεται ἀξιοκαταφρόνητος) πιστεύουσι νὰ κινήσωσι πύργον τοσούτου βάρους;
Απομνημονεύματα περί του γαλατικού πολέμου · Ιούλιος Καίσαρ
Η άνοιξη γίνεται πιο όμορφη και πιο επικίνδυνη μαζί.
Ο Απρίλης με τον Έρωτα χορεύουν και γελούνε, Κι’ όσ’ άνθια βγαίνουν και καρποί τόσ’ άρματα σε κλειούνε. Λευκό βουνάκι πρόβατα κινούμενο βελάζει, Και μες στη θάλασσα βαθιά ξαναπετιέται πάλι, Κι’ ολόλευκο εσύσμιξε με τ’ ουρανού τα κάλλη. Και μες στης λίμνης τα νερά, όπ’ έφθασε μ’ ασπούδα, Έπαιξε με τον ίσκιο της γαλάζια πεταλούδα, Που ευώδιασε τον ύπνο της μέσα στον άγριο κρίνο· Το σκουληκάκι βρίσκεται σ’ ώρα γλυκιά κι’ εκείνο. Μάγεμα η φύσις κι’ όνειρο στην ομορφιά και χάρη, Η μαύρη πέτρα ολόχρυση και το ξερό χορτάρι· Με χίλιες βρύσες χύνεται, με χίλιες γλώσσες κραίνει· Όποιος πεθάνη σήμερα χίλιες φορές πεθαίνει.
Οι Ελεύθεροι Πολιορκημένοι · Διονύσιος Σολωμός
Διάβασε σελίδες από βιβλία σαν αυτό, μία τη φορά
Συνέχισε στη ροή