Θάνατος Παλληκαριού
Κωστής Παλαμάς (1859–1943), 1904
A young sailor in a seaside village is admired for his courage and beauty; one injury puts both to the test. The verse moves with a slow, lyrical grief, tender toward the young sailor and awed by the courage and freedom he stands for.
Feels like grief, awe and tenderness. About death and freedom.
Who it’s for
You may like it if you enjoy narrative poetry that lingers on character, courage and communal admiration in a seaside setting. The Greek is old and often dialectal, so readers without patience for unfamiliar forms may find it slow going.
Why read it
It offers a direct, lyrical look at how a community measures a young man, and at what pride costs when the body is hurt.
Pages from the book
A man would rather die than be seen marked.
Ο Γιαννάκος ο Ταρνάναμας, ο Μάρκος ο Κανίνιας κ’ η Ταρία Ταρέλα, στοιχημάτιζαν με τάλλα τα παιδιά πως ήταν αντρειωμένος, πως γεννήθηκε με ουρά· την είδαν, έλεγαν. Αντρειωμένος ήταν· τον κίνδυνο δεν τον συνερίζονταν, την αρρώστια δεν την λαχτάριζε, το Χάρο δεν τον έτρεμεν. Ένας μόνο στοχασμός του έκοβε τα ήπατα, του πάγωνε το αίμα, τον εμαρμάρωνε. Δεν ήθελε να μείνη σημαδεμένος. Του ποδαριού του το χτύπημα του κόστιζε πιώτερο από κάθε συμφορά. Κάλλιο νάχανε βιος, κάλλιο να τον εύρισκαν χίλιων λογιών αρρώστιες, παρά ναπομείνη σημειωμένος. Καλήτερα ο θάνατος. Αν είναι να γιατρευτή, να γιατρευτή χωρίς να ταπομείνη σημάδι. Κι αν είναι να σηκωθή από το κρεββάτι, να μη σηκωθή στραβοπόδης· όλα κι όλα! Ο Μήτρος ο Ρουμελιώτης, χωρίς καλά καλά να το νοιώθη, μονάχα ένα θεόν ελάτρευε: την Εμορφιά, την άγια την Εμορφιά της λεβεντιάς και της υγείας, πόχει εκκλησιά της το κορμί. The dance that turns a village festival into myth.
Μα τα ποδάρια εκείνα τα σιδερένια, ταλύγιστα, πετούσαν, ξετιναζόταν και στριφογύριζαν, σαν από φτερό κι από φλόγα κι από άνεμο πλασμένα, την ώρα που έσερνε το χορό το παιδί της Δήμαινας. Κάθε χρονιά, στο πανηγύρι τ’ Άη Λιά, στα πλάγια του Ζυγού, εκεί που τρέχει το κρύο το νερό και τα πλατάνια απλώνουν με τα φύλλα τους μια σκέπη ξεκουραστική πλαμένη από δροσιές, ήσκιους και γλυκοψιθυρίσματα, εκεί στα κλέφτικα λιμέρια μια φορά, ο Μήτρος ο Ρουμελιώτης, φουστανελλοφορεμένος, όπως πήγαιναν κι άλλοι πανηγυριώτες, με τη χρυσήν αρματωσιά του παππούλη του, πρωτοπαλλήκαρου, του ξακουσμένου του Μακρή, πήγαινε και χόρευε· λες και το είχε τάμα. Κ’ οι πανηγυριώτες άφιναν το δικό τους το γλέντι κ’ έκαναν κύκλο γύρω του κι αγνάντευαν και ξεχνειούνταν. Κάθε του βήμα στο χορό, γοργό γοργό κι ανάλαφρο, έσταζε γλύκα και σκορπούσε λεβεντιά. A church hymn asks a dead child where his beauty has gone.
Ο Μήτρος δε μπορούσε να σταθή στα πόδια του· τόνα του πόδι, το δεξί, δεν τόννοιωθε πια για πόδι, του φαινόταν σαν από σίδερο, του στέκονταν ασάλευτο. Τον κρατούσαν από τις μασχάλες. Ο Ψημένος είχε κλείσει το μαγαζί κ’ εστέκοταν κι αυτός για να βοηθήση. Παραπέρα οι φωνές των παιδιών απ’ έξω από την εκκλησιά σκορπειούνται και βοΐζουν· ξεσπούν στον αέρα τα χαλκούνια· κ’ η νύχτα αστράφτει, βροντάει και σφυρίζει, και ρίχνει βροχή από σπίθες. Από τις πόρτες και τα παράθυρα τ’ Άη Νικόλα ταναμμένα κεριά κ’ οι λαμπάδες του επιταφίου φαντάζουν σαν αστέρια· δροσερά παιδιάτικα ψαλσίματα ξεχύνονται: «Ω γλυκύ μου έαρ, γλυκύτατόν μου τέκνον, που έδει σου το κάλλος;» Κωστής Παλαμάς.Palamas wrote the words of the Olympic Hymn, heard at the first modern Olympics in Athens in 1896.
Books that feel like this
More by Κωστής Παλαμάς
Συλλογές
Κωστής Παλαμάς, 1886
The great popular poet of modern Greece: ballads, island legends and small elegies, in the language people actually spoke. Look for the human gesture inside the folk song. At his best there is no one warmer and more exact about the things he loved. Still, some verse is more pastiche than lived experience, but the ambition is real. But the book has real ballads and real feeling, and a warm, generous voice, and Palamaς is a key figure in Greek letters. Read him as a poet who came from the folk tradition. Read him for the ballads and the small elegies. In the end, you get a sense of the poet's world and a few lines to underline. That is the honest case for this book,
Ο δωδεκάλογος του Γύφτου
Κωστής Παλαμάς, 1907
The Gypsy comes to a holidaying city with a lyre and a fiddle, and refuses every throne offered him. Twelve songs on freedom, labour and art.
Η φλογέρα του Βασιλιά
Κωστής Παλαμάς, 1910
Palamas turns the murder of Nikephoros Phokas into a phantasmagoria of Byzantine ghosts, a magic flute and the birth of a new Greek world. Verse that moves like a pageant.},
Where to get it
Some of these links earn us a small commission, at no cost to you. It keeps BookFeed free.
Questions readers ask
- Is Θάνατος Παλληκαριού for me?
- You may like it if you enjoy narrative poetry that lingers on character, courage and communal admiration in a seaside setting. The Greek is old and often dialectal, so readers without patience for unfamiliar forms may find it slow going.
- What is Θάνατος Παλληκαριού like?
- The verse moves with a slow, lyrical grief, tender toward the young sailor and awed by the courage and freedom he stands for. Feels like grief, awe and tenderness. About death and freedom.
- What should I read after Θάνατος Παλληκαριού?
- If you liked Θάνατος Παλληκαριού, try Χάρος (Γεράσιμος Μαρκοράς), Αθανάσης Διάκος (Αριστοτέλης Βαλαωρίτης) and Μικρά έργα (Διονύσιος Σολωμός).
A taste of the feed
A father answers his child's questions about death, one by one, all of them impossible.
ΠΑΙΔΙ. Θέλω τὴ μάνα. ΠΑΤΕΡΑΣ. Ἐπέταξε καὶ στ’ ἄστρα πάει νὰ ζήσῃ. ΠΑΙΔ. Πῶς τόσο μάκρος ἄρρωστη δυνήθηκε νὰ σχίσῃ; ΠΑΤ. Ἔχουν φτερούγαις ἡ ψυχαίς. ΠΑΙΔ. Γιατὶ δὲν ταῖς ἁπλόνει Τότε ἡ δική μας, μὴν αὐτὴ τρέξῃ τ’ ἀστέρια μόνη; ΠΑΤ. Δὲν εἶναι μόνη· γύρω της φτεροκοποῦν ἀγγέλοι. ΠΑΙΔ. Ἄν ἄγγελό της μ’ ἔλεγε, κοντά της θὰ μὲ θέλῃ. ΠΑΤ. Ὤ! δίχως κάλεσμα Θεοῦ, ψηλὰ κἀνεὶς δὲν πάει. Κοιμήσου τώρα· ἡσύχασε. ΠΑΙΔ. Καὶ ποιός μοῦ τραγουδάει; ΠΑΤ. Ἐγώ, πουλάκι μου. ΠΑΙΔ. Ἐσὺ κλαῖς. ΠΑΤ. Ὄχι· ’ς ἐμὲ ἀπιθώσου.
Χάρος · Γεράσιμος Μαρκοράς
What a mother teaches a child to pray for can become his whole life.
«Ὅταν ἡ μαύρ᾿ ἡ μάνα μου, ἐμπρὸς σὲ μίαν εἰκόνα, Πλάστη μου, μ᾿ ἐγονάτιζε μὲ σταυρωτὰ τὰ χέρια καὶ μώλεγε νὰ δεηθῶ γιὰ κειοὺς ποὺ τὸ χειμῶνα σὰ λύκοι ἐτρέχαν στὰ βουνά, μὲ χιόνια, μ᾿ ἀγριοκαίρια γιὰ νὰ μὴ ζοῦνε στὸ ζυγό, ἔνοιωθα τὴ φωνή μου, νὰ ξεψυχάει στὰ χείλη μου. ἐσπάραζε ἡ καρδιά μου, μοῦ ἐτρέμανε τὰ γόνατα, σὰν νἄθελε ἡ ψυχή μου νὰ φύγῃ μὲ τὴ δέηση ἀπὸ τὰ σωθικά μου. Ὕστερα μὤλεγε κρυφὰ νὰ σοῦ ζητῶ τὴ χάρη νὰ μ᾿ ἀξιώσῃς μία φορὰ ἕνα σπαθὶ νὰ ζώσω καὶ νὰ μὴν ἔρθῃ ὁ θάνατος νὰ μ᾿ εὕρῃ, νὰ μὲ πάρῃ πρὶν πολεμήσω ἐλεύθερος, γιὰ σὲ πρὶν τὸ ματώσω. Πατέρα παντοδύναμε! Ἄκουσες τὴν εὐχή μου.
Αθανάσης Διάκος · Αριστοτέλης Βαλαωρίτης
Η στιγμή που ένας απλός άνθρωπος ανακαλύπτει ότι κάτι τον αφορά.
Ὁ βοσκὸς ἐστάθη ἐπὶ τοῦ ὄχθου τῆς γῆς, ἐφ’ οὗ εὑρίσκετο, ὑψηλός, εὐθυτενής, μὲ ἀγριόξανθον τραχεῖαν στοιβωτὴν κόμην, ἐστάθη ἀκουμβῶν ἐπὶ τῆς ράβδου του τῆς μακρᾶς καὶ ἤρχισε νὰ σκέπτηται, καὶ ὑποψίαι καὶ φόβοι τὸν ἐκυρίευαν. Κατ’ ἐκείνην τὴν στιγμὴν ἡ πρώτη ἀκτὶς τοῦ ἀνατέλλοντος ἡλίου ἐφώτισε τὸ προώρως ἐρρυτιδωμένον μέτωπόν του καὶ τοὺς χαρακτῆρας τοῦ ἰσχνοῦ προσώπου του, προσώπου μόλις τεσσαρακονταετοῦς καὶ ἡ μορφή του ἐφάνη μυστηριώδους θελγήτρου μετέχουσα καὶ δὲν ἐφαίνετο ἄμοιρος ψυχικοῦ ἤ καὶ αἰσθητοῦ κάλλους ὁ τραχὺς καὶ ἄξεστος τσόμπανος, ὁ ὑψηλὸς καὶ σκληραγωγημένος καὶ ἡλιοκαής, ὁ βόσκων τὰς ὀλίγας αἶγας του εἰς τὸ κατάμερον τῶν Τριῶν Σταυρῶν.
Ο φτωχός άγιος · Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης
Read pages from books like this, one at a time
Keep reading in the feed