Μικρά Ταξείδια / Χάρος
Γεράσιμος Μαρκοράς (1826–1911), 1898
Ελεγειακά ποιήματα του 19ου αιώνα για τον θάνατο, τα ορφανά και όσους συνεχίζουμε να τους μιλάμε· γραμμένα από έναν ποιητή που έθαψε τον αδελφό του και έκανε τον θρήνο τρυφερότητα. Με λυρικούς διαλόγους και τρυφερή θλίψη, τα ποιήματα κοιτούν τον θάνατο και τη μνήμη με ήρεμη, ελεγειακή φωνή.
Ατμόσφαιρα: θλίψη, τρυφερότητα και δέος. Μιλά για τον θάνατο, τη μνήμη και την αγάπη.
Σε ποιον ταιριάζει
Μπορεί να σου ταιριάξει αν σε συγκινούν τα ποιήματα για την απώλεια, την ορφάνια και τους νεκρούς που συνεχίζουμε να τους μιλάμε. Η γλώσσα του 19ου αιώνα και η παλιότερη ορθογραφία ίσως θέλουν υπομονή.
Γιατί να το διαβάσεις
Διάβασέ το για να γνωρίσεις έναν επτανήσιο ποιητή που γράφει για τον θρήνο με τρυφερότητα, και για να δεις πώς η μνήμη κρατά ζωντανό έναν δεσμό.
Σελίδες από το βιβλίο
Ένας πατέρας απαντά στις ερωτήσεις του παιδιού για τον θάνατο, μα δεν πετά ο ίδιος.
ΠΑΙΔΙ. Θέλω τὴ μάνα.ΠΑΤΕΡΑΣ. Ἐπέταξε καὶ στ’ ἄστρα πάει νὰ ζήσῃ.ΠΑΙΔ. Πῶς τόσο μάκρος ἄρρωστη δυνήθηκε νὰ σχίσῃ;ΠΑΤ. Ἔχουν φτερούγαις ἡ ψυχαίς.ΠΑΙΔ. Γιατὶ δὲν ταῖς ἁπλόνειΤότε ἡ δική μας, μὴν αὐτὴ τρέξῃ τ’ ἀστέρια μόνη;ΠΑΤ. Δὲν εἶναι μόνη· γύρω της φτεροκοποῦν ἀγγέλοι.ΠΑΙΔ. Ἄν ἄγγελό της μ’ ἔλεγε, κοντά της θὰ μὲ θέλῃ.ΠΑΤ. Ὤ! δίχως κάλεσμα Θεοῦ, ψηλὰ κἀνεὶς δὲν πάει.Κοιμήσου τώρα· ἡσύχασε.ΠΑΙΔ. Καὶ ποιός μοῦ τραγουδάει;ΠΑΤ. Ἐγώ, πουλάκι μου.ΠΑΙΔ. Ἐσὺ κλαῖς.ΠΑΤ. Ὄχι· ’ς ἐμὲ ἀπιθώσου. Ο θρήνος σου δίνει έναν ρόλο κι ύστερα ο κόσμος σου ζητά να τον παίξεις.
Ἐκεῖ ποῦ νόμοι ἀπόκρυφοιμᾶς ἔρριξαν μία μέραπρέπει, ἀκριβέ, νὰ σχίσωμετὸ μονοπάτι ὣς πέρα.Στὸ δρόμο ἢ βάτους εὕρωμεἣ μαλακὸ γρασίδι,ν’ ἀλλάξωμε ταξεῖδιδὲν εἶναι δυνατό.Κλάψε. Ἄν ὁ κόσμος ἄποναγυρεύει σταὶς χαραίς τουνὰ δείξῃς ἄλλο πρόσωπο,γῦρε γλυκὰ καὶ πές του: Τι μαθαίνεις για τον χρόνο όταν περιμένεις πλοίο στην άκρη του γιαλού;
Ἀλλὰ τὰ χέρια ὁπ’ ἄνοιξαστὸ στῆθος νὰ σὲ κλείσωγυρίσαν ἄδεια ὀπίσω,κ’ εὑρέθηκα στὴ γῆ.Σὰν ἕνας ὁποῦ κάθεταιεἰς τοῦ γιαλοῦ τὸ φρύδι,ἄσπρο πανὶ προσμένονταςγιὰ ποθητὸ ταξεῖδι,στὴν ἄκρη ἀπὸ τὰ χρόνια μουκατεβασμένος τώρα,θερμὰ ποθάω τὴν ὥραποῦ θὰ μὲ φέρῃ ἐκεῖ. Γεράσιμος Μαρκοράς.Ο Γεράσιμος Μαρκοράς γεννήθηκε στην Κεφαλονιά και πέρασε δεκαετίες ως βιβλιοθηκάριος στην Κέρκυρα. Η πιο γνωστή του ελεγεία θρηνεί έναν ανώνυμο αγαπημένο αδελφό, και οι στίχοι του έμειναν στο ελληνικό ρεπερτόριο ως ο ίδιος ο ήχος του πένθους. Η συλλογή συγκεντρώνει ποιήματα από όλη του τη ζωή και περιστρέφεται γύρω από μια μορφή: τον Χάρο, τον θάνατο, ως σύντροφο κι όχι ως τρόμο.
Βιβλία με παρόμοια αίσθηση
Περισσότερα βιβλία — Γεράσιμος Μαρκοράς
Ζωή
Γεράσιμος Μαρκοράς, 1898
Ο Επτανήσιος ποιητής κάνει τα πουλιά, το πέλαγος, τη μάνα και τη χαμένη νιότη να τραγουδούν σε στίχους που μυρίζουν ακόμη θάλασσα.
Ο Αρίονας
Γεράσιμος Μαρκοράς, 1890
Ο ποιητής Αρίονας ρίχνεται στη θάλασσα από πειρατές και τραγουδά για να σώσει τη ζωή του — ένα ελληνικό ρομάντζο για τη μουσική, τη σωτηρία κι έναν έρωτα που κάνει το φαρμάκι μέλι.
Λυρικά
Γεράσιμος Μαρκοράς, 1890
Ποιήματα του Επτανήσιου ποιητή της γενιάς μετά τον Σολωμό, που γράφει για την ξενιτιά, τους τάφους και τις μικρές παρηγοριές του τραγουδιού. Άμεση, μουσική ποίηση με μια απροσδόκητα σύγχρονη ματιά στη θλίψη.
Πού θα το βρεις
Από κάποιους από αυτούς τους συνδέσμους παίρνουμε μια μικρή προμήθεια, χωρίς επιπλέον κόστος για σένα. Έτσι το BookFeed μένει δωρεάν.
Ερωτήσεις αναγνωστών
- Μου ταιριάζει το «Μικρά Ταξείδια / Χάρος»;
- Μπορεί να σου ταιριάξει αν σε συγκινούν τα ποιήματα για την απώλεια, την ορφάνια και τους νεκρούς που συνεχίζουμε να τους μιλάμε. Η γλώσσα του 19ου αιώνα και η παλιότερη ορθογραφία ίσως θέλουν υπομονή.
- Πώς είναι το «Μικρά Ταξείδια / Χάρος»;
- Με λυρικούς διαλόγους και τρυφερή θλίψη, τα ποιήματα κοιτούν τον θάνατο και τη μνήμη με ήρεμη, ελεγειακή φωνή. Ατμόσφαιρα: θλίψη, τρυφερότητα και δέος. Μιλά για τον θάνατο, τη μνήμη και την αγάπη.
- Τι να διαβάσω μετά το «Μικρά Ταξείδια / Χάρος»;
- Αν σου άρεσε το «Μικρά Ταξείδια / Χάρος», δοκίμασε «Θάνατος Παλληκαριού» (Κωστής Παλαμάς), «Τετράδιον Ε'» (Αριστοτέλης Βαλαωρίτης) και «Το αμάρτημα της μητρός μου» (Γεώργιος Βιζυηνός).
Μια γεύση από τη ροή
Η πόλη σωπαίνει κι ο Αλή Πασάς μένει ξάγρυπνος.
Ἐπέσανε τὰ Γιάννενα, σιγὰ νὰ κοιμηθοῦνε, ἐσβήσανε τὰ φῶτα τους, ἐκλείσανε τὰ μάτια. Ἡ μάννα σφίγγει τὸ παιδὶ βαθιὰ στὴν ἀγκαλιά της, γιατὶ εἶναι χρόνοι δίσεκτοι καὶ τρέμει μὴν τὸ χάσει. Τραγούδι δὲν ἀκούγεται, ψυχὴ δὲν ἀνασαίνει. Ὁ ὕπνος εἶναι θάνατος καὶ μνῆμα τὸ κρεβάτι κι ἡ χώρα κοιμητήριο κι ἡ νύχτα ρημοκλήσι. Ἄγρυπνος ὁ Ἀλὴ πασᾶς, ἀκόμη δὲ νυστάζει, κι εἰς ἕνα δέρμα λιονταριοῦ βρίσκεται ξαπλωμένος. Τὸ μέτωπό του εἶναι βαρύ, θολό, συγνεφιασμένο καὶ τὄβαλεν ἀντίστυλο τὸ χέρι του, μὴν πέσει. Χαϊδεύει μὲ τὰ δάκτυλα τὰ κάτασπρα του γένια, ποὺ σέρνονται στοῦ λιονταριοῦ τὴν τρομερὴ τὴ χαίτη.
Τετράδιον Ε' · Αριστοτέλης Βαλαωρίτης
Πώς μοιάζει ένα σχολείο όταν ο θόρυβός του ακούγεται από διακόσια βήματα μακριά;
Ἀλλὰ πρὸ ἡμισείας ὥρας, ἐάν τις διήρχετο εἰς ἀπόστασιν διακοσίων βημάτων ἔξωθεν τοῦ σχολείου, θὰ ἐνόμιζεν ὅτι ἦτο θηριοτροφεῖον εἰδικὸν διὰ θῶας τῆς ἐρήμου καὶ δι’ ἄλλα ἀνήσυχα ἀγρίμια. Τὰ παιδία ἐχόρευαν, ἐπήδων, ἐσκίρτων, ἐφώναζαν, διεπληκτίζοντο, ἐγέλων, ἔκλαιον. Ἦτο θέρος καὶ καύσων πνιγηρός. Παμμιγὴς βοὴ ἀνήρχετο διὰ τῶν ὀκτὼ ἀνοικτῶν μεγάλων παραθύρων, ἐχόντων ὅλα σχεδὸν τὰ ὑαλία σπασμένα καὶ τὰ πλεῖστα παραθυρόφυλλα φαγωμένα, τοὺς στροφεῖς ἐσκωριασμένους. Τὰ θρανία χωλά, κινούμενα, χορεύοντα, ἐφαίνοντο ὡς σχεδίαι πλέουσαι ἐντὸς τοῦ κύματος τῶν παιδικῶν κεφαλῶν. Ἡ διδασκαλικὴ ἕδρα ὑψηλή, μὲ τὰ φατνώματα σαπρά, κεχηνότα, ὡμοίαζε μὲ βάρκαν ξουριασμένην μακρὰν τοῦ λιμένος ὑπὸ τοῦ ἀνέμου.
Ἡ Δασκαλομάννα · Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης
Γιατί ο σταθμός, μόλις φύγει το τρένο, μοιάζει τόσο έρημος.
Τι θλιβερό πράμμα ο Σταθμός, που μόλις νάχη φύγει το τραίνο. Ούτε στιγμή, μολίς που εδώ στις ράγιες του βαριά σταματημένο και πηγαινοέρχονταν γοργά, ανίδεα γελώντας ταξειδιώτες. Κι’ όσοι που μείνανε κι’ αυτοί δεν έχουνε την όψη τους σαν τότες. Η άδεια θέση κ’ η σιωπή μεσ’ στο Σταθμό που τούφυγε το τραίνο. Κι’ αυτοί που μείνανε σκορπούν κ’ έχουν το βήμα το αποφασισμένο όσων τη μοίρα ακολουθούν.
Ανέκδοτα ποιήματα · Μαρία Πολυδούρη
Διάβασε σελίδες από βιβλία σαν αυτό, μία τη φορά
Συνέχισε στη ροή
