Η τιμή και το χρήμα
Κωνσταντίνος Θεοτόκης (1872–1923), 1914
★ 3,95 από 910 βαθμολογίες στο Goodreads
Μια γυναίκα στα όρια της πολιτείας καλείται να διαλέξει ανάμεσα στον άντρα που αγαπά και στα τριακόσια τάλαρα που δεν μπορεί να βρει. Σε μια φτωχή γειτονιά κοντά στη θάλασσα, κάθε επιλογή έχει το τίμημά της. Η λιτή αφήγηση ακολουθεί τον έρωτα και τη λαχτάρα σε μια φτωχή γειτονιά, με σφιχτή ένταση και πένθος κάτω από κάθε επιλογή.
Ατμόσφαιρα: λαχτάρα, θλίψη και θαυμασμός. Μιλά για την αγάπη, την εξουσία και τη μνήμη.
Σε ποιον ταιριάζει
Μπορεί να σου αρέσει αν σε ενδιαφέρουν οι γυναίκες που παλεύουν με τους περιορισμούς του γάμου και του χρήματος, σε μια ιστορία κοντά στη θάλασσα. Η ντοπιολαλιά και η σύντομη μορφή ίσως σε δυσκολέψουν, παρότι άλλοι αναγνώστες τις βρίσκουν απορροφητικές.
Γιατί να το διαβάσεις
Διάβασέ το για να δεις πώς τα χρήματα γίνονται δύναμη μέσα στον έρωτα και στον γάμο, και πώς οι γυναίκες κρατούν τη δική τους θέση σε μια σκληρή πραγματικότητα.
Σελίδες από το βιβλίο
Ο άντρας βλέπει τη θάλασσα να αγριεύει και φαντάζεται έναν άλλον στην αγκαλιά της γυναίκας που αγαπά.
Κι ωστόσο ο Αντρέας εσυλλογιότουν: «Τι, ένας άλλος, χειρότερος του του την έπαιρνε την κορασιά που αυτός αγαπούσε και που θα τον ευτύχιζε; Ω πόσο του τάραζε αυτή η ιδέα όλα τα σπλάχνα, πόσο τού ’σφιγγε την καρδιά που δυνατά του χτυπούσε στα στήθη!» Κι ο αγέρας εσφύριζε τώρα ανάμεσα στα σκοινιά και στ’ άλμπουρα, και η θάλασσα όλο αγρίευε, σα να ανταριαζόνταν και τα στοιχεία από τη θλίψη του. «Η Ρήνη θα επήγαινε σ’ άλλα χέρια, άλλος θα εμάλαζε το παρθενικό κορμί της, άλλος θα την είχε γυναίκα του, γιατί αυτός ο ίδιος δεν είχε τα χρήματα να ξαγοράσει το πατρικό του το σπίτι και γιατί η κυρά Επιστήμη δεν επειθότουν να δώσει τα περσότερα που του εχρειαζόνταν.» Δύο άνθρωποι στο κατώφλι ξέρουν πως μια λέξη θα μπορούσε να αλλάξει τα πάντα.
Εκοιταχτήκαν και το βλέμμα τους επρόδωσε την αγάπη. Και τώρα όλοι οι λογαριασμοί της κορασίδας, όλοι της οι φρόνιμοι στοχασμοί, μονομιάς ερειπιζόνταν μπροστά στον άντρα που την είχε κάμει να υποφέρει, και γρικούσε πως η θέλησή της εγενότουν ένα τίποτα μπροστά σ’ εκείνον που η καρδιά της αληθινά και πρώτον είχε αγαπήσει. Για να τον ευχαριστήσει θά ’κανε τα πάντα. Όλο της το είναι θά ’θελε να το θυσιάσει στην ευτυχία του. Κι ωστόσο με φωνή σιγαλή, φοβισμένη μην της εχανότουν αγύριστα της στιγμής εκείνης η απέραντη γλυκάδα τού ’πε: «Ω, α δεν ερχότουνε το νερό ως τα χείλη, δεν αναφαινόσουνε!» «Τόνε παίρνεις;» την ερώτησε αχνίζοντας. «Τι να κάμω; Αφού τόσον καιρό μ’ απαράτησες.» Και με το μαντήλι εσφούγγισε ένα δάκρυ χοντρό που με πόνο της έβγαινε από το μάτι. Δεν τον καταριέται. Του λέει μόνο πόσα τάλαρα χρειάζεται για να πάρει την άλλη γυναίκα.
Η κυρά Επιστήμη εσηκωνότουν τώρα ντροπιασμένη· εσκέπασε με το μαντήλι του κεφαλιού της όλο το πρόσωπο και καλανταρίζοντας έπαιρνε πάλι το δρόμο του σπιτιού της. Μία στιγμή εσταμάτησε και χωρίς να σηκώσει το κεφάλι, είπε αναστενάζοντας: «Δε σας δίνω κατάρα· μα ξέρε το, Αντρέα· έχει τρακόσια τάλαρα, ούτε ένα λεφτό περσότερο· κάμε ό,τι θέλεις. «Δε θέλω τίποτα» της απάντησε από το παράθυρο ο νέος που εκείνην τη στιγμή η καρδιά του άνοιξε, χορταμένη αγάπη κ’ έτοιμη να συμπονέσει τη θλίψη κάθε πλασμάτου. «Δε θέλω τίποτα» είπε. Τι λένε οι αναγνώστες
Οι αναγνώστες συχνά νιώθουν έντονο θυμό για έναν κεντρικό ανδρικό χαρακτήρα και θαυμασμό για τις γυναίκες, ενώ η αφήγηση τους προκαλεί ένταση και έκπληξη. Κάποιοι δυσκολεύονται με τη διάλεκτο και τη σύντομη μορφή, ενώ άλλοι απορροφώνται από το κείμενο.
Κωνσταντίνος Θεοτόκης.Ο Κ. Π. Καβάφης, φίλος του Θεοτόκη, επαινούσε τον απλό, απέριττο λόγο του. Ο Θεοτόκης μετέφρασε Σαίξπηρ και έγραψε αυτό το μυθιστόρημα για το χρήμα, τον γάμο και τους φτωχούς της Μεσογείου.
Βιβλία με παρόμοια αίσθηση
Παραμύθι χωρίς όνομα
Πηνελόπη Δέλτα, 1910
Ένα βασίλειο σαπίζει κάτω από έναν ματαιόδοξο βασιλιά, ώσπου ο γιος και η κόρη του βγαίνουν στον κόσμο για να μάθουν τι μπορεί στ’ αλήθεια να ξαναχτίσει έναν τόπο.
Περισσότερα βιβλία — Κωνσταντίνος Θεοτόκης
Η Παντρειά της Σταλαχτής
Κωνσταντίνος Θεοτόκης, 1912
Στ’ αλώνια και στ’ αμπέλια της παλιάς Κέρκυρας, η τιμή μιας κοπέλας κρίνεται από την υπόσχεση ενός πλούσιου, κι όλο το χωριό κοιτάζει.
Η ζωή και ο θάνατος του Καραβέλα
Κωνσταντίνος Θεοτόκης, 1922
Η τελευταία νύχτα της γυναίκας του Θωμά Καραβέλα, δίπλα σ’ ένα λυχνάρι που σβήνει: ένα παράξενο, τρυφερό βιβλίο για την επιθυμία να κρατηθείς στη ζωή.
Η ζωή του χωριού
Κωνσταντίνος Θεοτόκης, 1914
Ένα χωριό της Κέρκυρας, ένας χορός κι ένα μαντίλι που κρίνουν μια ολόκληρη ζωή. Ο Θεοτόκης γράφει για την ελληνική ύπαιθρο χωρίς ίχνος εξωραϊσμού.
Πού θα το βρεις
Από κάποιους από αυτούς τους συνδέσμους παίρνουμε μια μικρή προμήθεια, χωρίς επιπλέον κόστος για σένα. Έτσι το BookFeed μένει δωρεάν.
Ερωτήσεις αναγνωστών
- Μου ταιριάζει το «Η τιμή και το χρήμα»;
- Μπορεί να σου αρέσει αν σε ενδιαφέρουν οι γυναίκες που παλεύουν με τους περιορισμούς του γάμου και του χρήματος, σε μια ιστορία κοντά στη θάλασσα. Η ντοπιολαλιά και η σύντομη μορφή ίσως σε δυσκολέψουν, παρότι άλλοι αναγνώστες τις βρίσκουν απορροφητικές.
- Πώς είναι το «Η τιμή και το χρήμα»;
- Η λιτή αφήγηση ακολουθεί τον έρωτα και τη λαχτάρα σε μια φτωχή γειτονιά, με σφιχτή ένταση και πένθος κάτω από κάθε επιλογή. Ατμόσφαιρα: λαχτάρα, θλίψη και θαυμασμός. Μιλά για την αγάπη, την εξουσία και τη μνήμη.
- Τι να διαβάσω μετά το «Η τιμή και το χρήμα»;
- Αν σου άρεσε το «Η τιμή και το χρήμα», δοκίμασε «Το αμάρτημα της μητρός μου» (Γεώργιος Βιζυηνός), «Η Αννιώ» (Κωσταντίνος Χατζόπουλος) και «Η Φόνισσα» (Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης).
Μια γεύση από τη ροή
Η ηλικία που θέλεις να σε προσέχουν και νομίζεις πως σε εξετάζουν.
Μα κι όλα τ’ άλλα παιδιά να λείπαν, έφτανε να με δει μόνο η Αννιώ, το κορίτσι του σπιτιού. Πετιότανε στην πόρτα, τέντωνε τα δάχτυλα μπροστά στη μύτη και μου έβγαζε μια πιθαμή τη γλώσσα. Έπρεπε να περάσουν κάμποσα χρόνια, να μεγαλώσουμε κι οι δυο, να πάψουν τα παιδιά να με πετροβολούνε, για να λείψουν και τα περιγέλια της Αννιώς. Τώρα όχι μόνο δε μου ’βγαζε τη γλώσσα, μα σα μ’ έβλεπε να ’ρχουμαι στο πηγάδι, έπαιρνε τον κουβά της κι έβγαινε και κείνη εκεί. Εγώ κοκκίνιζα κι έφευγα βιαστικός. Μου φαινόταν πως κοίταζε πάντα τη μύτη μου. Κι αφού δεν μπορούσα να την κόψω, αποφάσιζα να μην ξαναπάγω στο πηγάδι της Αννιώς.
Η Αννιώ · Κωσταντίνος Χατζόπουλος
Ένα χέρι κλείνει το στόμα ενός βρέφους και το δωμάτιο σωπαίνει.
Ἡ φωνὴ τοῦ βρέφους ἐπνίγη. Μίαν χεριὰν ἀκόμη ἐχρειάζετο νὰ κάμῃ ἡ Φραγκογιαννού. Μὲ τὴν ἄλλην χεῖρα, τοῦ ἔσφιξε δυνατὰ τὸν λαιμόν… Εἶτα ἐμάζωξε τὸ λεπτὸν πανίον διὰ νὰ τὸ ρίψῃ πάλιν ἐπάνω τῆς στεφάνης. Ἡ χείρ της προσέκοψεν εἰς τὴν σανίδα, κ᾽ ἔκαμε μικρὸν θόρυβον. Ἡ γραῖα, ἥτις δὲν ἐκοιμᾶτο βαρέως, ἐξύπνησεν. Ἀνετινάχθη, ἐσκίρτησεν. Εἶδε τὴν Φραγκογιαννοὺ ν᾽ ἀποσύρῃ τὴν χεῖρά της καὶ ν᾽ ἀποχωρῇ, ἀνεγειρομένη ἐπὶ τῶν γονάτων, ὀπίσω εἰς τὴν θέσιν της.
Η Φόνισσα · Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης
Ένας μονόχειρας σέρνει ένα ολόκληρο σπίτι αντίθετα στο ρεύμα του ποταμού.
Μα όσο ανέβαινε, το ρεύμα γίνουνταν όλο και δυνατότερο, και κατήντησε τέτοιο, που δεν μπορούσε πια με το κοντάρι να προχωρήσει. Τράβηξε για τη δεξιά όχθη του ποταμού και, σα σίμωσε με τις φελούκες του, πήδηξε στη γη. Ξετύλιξε το σκοινί, το έδεσε στη μέση του, και αργά, αλλά με βήμα κανονικό, ανέβηκε την ακροποταμιά, σέρνοντας το σπίτι του. Το νερό κατέβαινε με ορμή, ο κουλός όμως δε σταμάτησε. Ο ιδρώτας έτρεχε ποτάμι από το μέτωπο του, το στόμα του στέγνωσε, κρέμασε η γλώσσα του, οι φλέβες του λαιμού του πρήστηκαν από τον αγώνα. Μα το σταθερό αργό του βήμα δεν άλλαξε. Έφθασε στο Τρελόρεμα, έδεσε το σκοινί σ’ ένα δέντρο και ξαπλώθηκε στο γρασίδι να ξελαχανιάσει.
Παραμύθι χωρίς όνομα · Πηνελόπη Δέλτα
Διάβασε σελίδες από βιβλία σαν αυτό, μία τη φορά
Συνέχισε στη ροή