Βιβλία σαν το «Έργα (1935)»

Καὶ δυὸ σκιάδες πάραυτα ὠρμήσανε κι ἁρπάξαντὰ βόιδια πού ῾ταν στὸ ζυγό. Δυὸ ἄλλοι τὸν ἀδράξανκ᾿ ἐδέσανε τὸ χέρι του στὸ φοβερὸ χερούλιμὲ τὴ σφεντόνα πωὕρανε. Ὕστερα μὲ τὴ σκούλη,ἀρχίσαν, τοῦ κοντόσπαθου, ἀργὰ νὰ πελεκᾶνετ᾿ ἀντρειωμένα δάχτυλα καὶ νὰ περιγελᾶνε.Ὅλο τ᾿ ἀλέτρι ἐβάφηκε· τὸ μαῦρο τὸ παιδί τουστὸ χῶμα δίπλα ἐμούγκριζε, σὰν νά ῾βγαινε ἡ ψυχή του.K᾿ ἐκειὸς ὁ γέρο δράκοντας χωρὶς οὔτε ν᾿ ἀχνίσῃἐκύτταζε τὸ αἷμα του ποὺ πότιζε σὰ βρύσητὴ γῆ του τὴν ταλαίπωρη, καὶ μέσα στὴν καρδιά τουμὲ μιᾶς ἀστράφτουν τὰ παληὰ τ᾿ ἀνδραγαθήματά του,κ᾿ ἐσπιθοβόλησε στὸ νοῦ χρυσόφτερ᾿ ἡ ἐλπίδαμὲ τὴ δική του ἐκδίκηση νὰ σώσῃ τὴν πατρίδα.

Τι θλιβερό πράμμα ο Σταθμός,που μόλις νάχη φύγει το τραίνο.Ούτε στιγμή, μολίς που εδώστις ράγιες του βαριά σταματημένοκαι πηγαινοέρχονταν γοργά,ανίδεα γελώντας ταξειδιώτες.Κι’ όσοι που μείνανε κι’ αυτοίδεν έχουνε την όψη τους σαν τότες.Η άδεια θέση κ’ η σιωπήμεσ’ στο Σταθμό που τούφυγε το τραίνο.Κι’ αυτοί που μείνανε σκορπούνκ’ έχουν το βήμα το αποφασισμένοόσων τη μοίρα ακολουθούν.

Ήθελες κάτι να μου πειςκαι δεν σου το ρωτούσα,(Το καλοκαίρι είχε σωθείκαι τ’ άνθη που αγαπούσα).Ήθελες κάτι να μου πείςκαι τόχα λησμονήσει.(Τη ρίζα που καθόμαστε-θυμάσαι;- έχουν γκρεμίσει).(Είχε από τότε εντός μουσε φθινόπωρο γυρίσει).Μου είπες, α, ναι!- πως μ’ αγαπάς- μα τόχω λησμονήσει.

Εἴμαστε κάτι ξεχαρβαλωμένεςκιθάρες. Ὁ ἄνεμος, ὅταν περνάει,στίχους, ἤχους παράφωνους ξυπνάειστὶς χορδὲς ποὺ κρέμονται σὰν καδένες.Εἴμαστε κάτι ἀπίστευτες ἀντέννες.Ὑψώνονται σὰ δάχτυλα στὰ χάη,στὴν κορυφή τους τἄπειρο ἀντηχάει,μὰ γρήγορα θὰ πέσουνε σπασμένες.Εἴμαστε κάτι διάχυτες αἰσθήσεις,χωρὶς ἐλπίδα νὰ συγκεντρωθοῦμε.Στὰ νεῦρα μας μπερδεύεται ὅλη ἡ φύσις.Στὸ σῶμα, στὴν ἐνθύμηση πονοῦμε.Μᾶς διώχνουνε τὰ πράγματα, κ’ ἡ ποίησιςεἶναι τὸ καταφύγιο ποὺ φθονοῦμε.

Η Αγνή, εννοείται, δεν πρόσμενε τέτοιο πράμα. Μήτε πήγε ο νους της ως εκεί, πως αναμεταξύ της και του Αντρέα, μπορούσε να γίνει λόγος για παντρειά. Θα μου πείτε, δεν το συλλογίστηκε ούτε ο Αντρέας. Βέβαια, μα για αιτίες όσο παίρνει αντίθετες, αφού από εγωισμό, καθώς δείξαμε, δεν το στοχάστηκε ο φίλος, ενώ η καημένη δεν το στοχαζότανε από θυσία. Και ίσως ακόμη δεν το λέμε καλά. Για θυσία μπορεί να γίνει λόγος, όταν άξαφνα ένας άθρωπος βλέπει τίποτις που το θέλει, που γνωρίζει κιόλας την αξία του και που το παραιτά, ή για να το χαρεί κάποιος άλλος ή γιατί τον εμποδίζει να φροντίσει για το χρέος του, όπως θα φρόντιζε δίχως αφτό, με την ψυχή του όλη. Λοιπόν, αν το πάρεις από τέτοιο μάτι, δε θυσιαζότανε καθαφτό η Αγνή, αφού ιδέα δεν της περνούσε για θυσία.

Γεράματα δὲν ἔχετε καὶ χάρο δὲ φοβᾶστε·τὰ μεσημέρια ἁπλώνετε τὸν ἴσκιο στὸ διαβάτη,στὸ ζευγολάτη, στὸ βοσκό, στοῦ κοπαδιοῦ τὸν πλῆθοΤὴν νύχτα ὁλόρθα κι ἄγρυπνα πίνετε καὶ ροφᾶτεδροσιὰ βουνίσια ἀχόρταγα καὶ τὸ ταχύ, ὅταν φέγγη,ἐσεῖς παλάτια γίνεστε στὸν κότσυφα, στ’ ἀηδόνι.Ἐσᾶς σᾶς τρέφουν κρύα νερά, τὰ χιόνια σᾶς πλαταίνουνμωρὲ βουνά, ψηλὰ βουνά, ψηλὰ καὶ δασωμένα,τώρα ποὺ ὁ Μάης σᾶς γιόμωσε μ’ ἀνθούς, μὲ χλόη, μὲ νιάτα,γιατί δὲν ξανανιώνετε κι ἐσεῖς τὸ γέρο ἐμένα,σάμπως καινούργια γένονται καὶ σάμπως ξανανιώνουντοῦτα τὰ χαμηλὰ κλαριὰ καὶ τὰ παλιὰ τὰ δέντρα,νὰ γίνω πάλι ὡς ἤμουν νιός, νὰ γίνω παλικάρι;