Αρφανούλα
Αλέξανδρος Μωραϊτίδης (1850–1929), 1900
In early-1900s Athens, a hardworking orphan builds a hat-making business while her indolent brother quietly dismantles it. A story about who gets to be called unfortunate. Melancholy and tender, the prose carries a nostalgic weight as it explores the dramatic friction of family and societal expectations.
Feels like melancholy, tenderness and nostalgia. About family, society and ambition.
Who it’s for
You may like it if you appreciate stories about the quiet struggles of working-class life in early 20th-century Athens. Be prepared for a slow, reflective pace and a pervasive sense of sadness.
Why read it
This collection offers a glimpse into the moral dilemmas and domestic tensions of the era, giving you a reflective look at human nature.
Pages from the book
A giant rattle is set at the front of the toy table to announce the holiday.
Οὕτω λοιπὸν ὁ Σπῦρος τοῦ γέρω−Λαχανᾶ, μὲ τὴν πονηρίαν του καὶ μὲ τὴν φυσικὴν ἀγαθότητα τῆς Ἀρφανούλας τὰ κατάφερε πάλιν· καὶ τὸν εἴδομεν τὴν παραμονὴν τῆς πρωτοχρονιᾶς πρωῒ − πρωΐ, παρὰ τὸ Ἅγιον Βῆμα τῆς Καπνικαρέας, ἐμπρὸς εἰς μίαν τράπεζαν γεμάτην ποικιλώτατα εὐθηνὰ ἀθυρμάτια, στρέφοντα, τῇ συμβουλῇ τοῦ θείου του, μίαν τεραστίαν ροκάναν, κρώζουσαν ἐκεῖ θρηνητικῶς, πρώτην − πρώτην αὐτήν, ὡς τὸ ἐγερτήριον τῆς μεγάλης ἐμπορικῆς ὁδοῦ, τὴν τρελλὴν ἐκείνην ἡμέραν. An old man with a wooden leg prices his toys like a priest chanting the liturgy.
Καὶ ὁ μπάρμπα−Σταυρῆς μὲ τὸν ἕνα ξύλινον πόδα του, μὲ δύο ξύλινα ραβδία ἐπιστηριζόμενος ἐπροχώρει πρὸς τὴν τράπεζαν, ὅπου ἡ Ἀρφανοῦλα ἐτακτοποίει ἀκόμη τ’ ἀθύρματα· ἔκυψε τὴν τριγωνικὴν μεγάλην κεφαλήν του − τὴν βάσιν πρὸς τὰ ἄνω καὶ τὴν κορυφὴν τοῦ τριγώνου πρὸς τὰ κάτω − ἀκούμβησεν εἰς τὰ δύο ξύλινα ραβδία του, ὡς νὰ ἤθελε νὰ εἰπῇ τὸν Ἁη − Βασίλην, καὶ ἤρχισεν ἀμέσως ν’ ἀπαριθμῇ τὰς τιμὰς τῶν διαφόρων ἀθυρμάτων πρὸς τὸν ἐκθάμβως χαίνοντα ἀνεψιόν του. Οἱ γαμπροὶ ἐδῶ οἱ ξύλινοι, μιὰ δραχμὴ ὁ ἕνας, ᾑ νύμφες αὐταῖς ἕνα δίδραχμο. Τὰ κουκλάκια τριάντα λεπτά! The garden is failing, and he sits in the middle of its beauty remembering books.
Ἡ φράουλα μετά τινα ἔτη εἶχε διαδοθῇ καὶ εἰς ἄλλα προάστεια. Τὸ δὲ μεγαλείτερον κέρδος τοῦ περιφήμου κήπου τοῦ γέρω−Λαχανᾶ ἐμειώθη. Ἐμειώθη καὶ τὸ μίσθωμα. Μία δύο πλημμύραι πρὸς τούτοις εἶχον καταστρέψει μέρος τοῦ περιβολίου, ἀφορία δὲ ἄλλη καὶ ξηρασία ἔβλαψαν τὰ λαχανικά. Τὸ ἔτος ἐκεῖνο δὲν ἔδωκε μίσθωμα ὁ ἐνοικιαστής. Ὁ Σπῦρος ἐκάθητο μίαν πρωΐαν ἀνοίξεως συλλογισμένος. Εἰς τὸ προαύλιον τοῦ οἰκίσκου των τοῦ ἐξοχικοῦ διεχύνοντο μεθυστικὰ ἀρώματα διαφόρων ἀνθέων, τὰ ὁποῖα ἐκεῖ παραπέρα ἔλαμπον εἰς τὰς ἀκτῖνας τοῦ ἡλίου μὲ ἀνεκλαλήτους χρωματισμούς, ὀνειρώδους λειμῶνος Ζωΰφια ἐβόμβουν κύκλῳ, πτηνὰ ἐκελάδουν ἐπὶ τῶν δένδρων. Ὁ Σπῦρος ἀνεπόλει διαφόρους ἀναγνώσεις του, θεωρῶν τὰ περὶ αὐτὸν φαιδρὰ ἀντικείμενα. Αλέξανδρος Μωραϊτίδης.Moraitidis was a classmate and close friend of Papadiamantis; both were devout, reclusive islanders writing in the same purist Greek about the same poor neighborhoods.
Books that feel like this
Where to get it
Some of these links earn us a small commission, at no cost to you. It keeps BookFeed free.
Questions readers ask
- Is Αρφανούλα for me?
- You may like it if you appreciate stories about the quiet struggles of working-class life in early 20th-century Athens. Be prepared for a slow, reflective pace and a pervasive sense of sadness.
- What is Αρφανούλα like?
- Melancholy and tender, the prose carries a nostalgic weight as it explores the dramatic friction of family and societal expectations. Feels like melancholy, tenderness and nostalgia. About family, society and ambition.
- What should I read after Αρφανούλα?
- If you liked Αρφανούλα, try Χριστουγεννιάτικα διηγήματα (Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης), Ο αρχαιολόγος (Ανδρέας Καρκαβίτσας) and Η Παντρειά της Σταλαχτής (Κωνσταντίνος Θεοτόκης).
A taste of the feed
She promised the children Christ would bring firewood by morning.
Η ταλαίπωρος γραία έστρωσε διά τα δύο ορφανά, ίνα κοιμηθώσιν, ανεκλίθη και αύτη πλησίον των, τοις είπε να φυσήσωσιν υποκάτω του σκεπάσματός των διά να ζεσταθούν, τοις υπεσχέθη ψευδομένη, αλλ’ ελπίζουσα να επαληθεύση, ότι αύριον ο Χριστός θα φέρη ξύλα και ψωμί και μίαν χύτραν κοχλάζουσαν επί του πυρός, και έμεινεν άυπνος πέραν του μεσονυκτίου, αναλογιζόμενη την πικράν τύχην της.
Χριστουγεννιάτικα διηγήματα · Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης
A one-armed man drags an entire house up a river against the current.
Μα όσο ανέβαινε, το ρεύμα γίνουνταν όλο και δυνατότερο, και κατήντησε τέτοιο, που δεν μπορούσε πια με το κοντάρι να προχωρήσει. Τράβηξε για τη δεξιά όχθη του ποταμού και, σα σίμωσε με τις φελούκες του, πήδηξε στη γη. Ξετύλιξε το σκοινί, το έδεσε στη μέση του, και αργά, αλλά με βήμα κανονικό, ανέβηκε την ακροποταμιά, σέρνοντας το σπίτι του. Το νερό κατέβαινε με ορμή, ο κουλός όμως δε σταμάτησε. Ο ιδρώτας έτρεχε ποτάμι από το μέτωπο του, το στόμα του στέγνωσε, κρέμασε η γλώσσα του, οι φλέβες του λαιμού του πρήστηκαν από τον αγώνα. Μα το σταθερό αργό του βήμα δεν άλλαξε. Έφθασε στο Τρελόρεμα, έδεσε το σκοινί σ’ ένα δέντρο και ξαπλώθηκε στο γρασίδι να ξελαχανιάσει.
Παραμύθι χωρίς όνομα · Πηνελόπη Δέλτα
Η ζωή σου είναι μια σειρά αποφάσεις ή ένα ποτάμι που σε σέρνει;
Ο Θώμος Κρανιάς άφησε πάντα να κυβερνά το θέλημα της μοίρας. Έτσι πέρασε η ζωή του ίσια με σήμερα· να της αντισταθεί τώρα στα γεράματα μεμιάς, δε γίνεται. Καλοδεχούμενα λοιπόν όσα φέρνει η ώρα. Έχει ο θεός, είναι μεγάλος. Δε θ’ αφήσει να πάει χαμένο το γένος του Κρανιά. Τη θέση του και την υπόληψη εδώ στην πόλη ακόμα δε την έχασε· οι φίλοι θα ξαναβοηθήσουν, η αγορά θα δώσει βερεσέ όσο να ’ρθουνε πάλι βολικά τα πράματα. Αφού η ζωή είναι τέτοια, τι να κάμεις; Δεν μπορείς να την αλλάξεις με το θέλημά σου. Πότε με την αλήθεια θα την περάσεις, πότε με το ψέμα, με τον αέρα της θα πας πάντα. Αυτή είναι η φιλοσοφία του Θώμου Κρανιά.
Ο πύργος του ακροπόταμου · Κωσταντίνος Χατζόπουλος
Read pages from books like this, one at a time
Keep reading in the feed